Aruz ölçüsü
Aruz ölçüsünde ahenk, şiirin dizelerindeki hece sayısına, yapısına ve durağına bağ-lı denklikle sağlanır. Bu demektir ki aruz ölçüsünde dizedeki hece sayısının ve du-raklarının denkliğinin yanı sıra hecelerin açık ya da kapalı oluşları da göz önündetutulur. Bu durum Arap dilinin özelliğinden kaynaklanır. Araplar fa’ale sözcüğü-nün türevleri olan fa’lün, fâ’ilün, fa’ilâtün, fe’ilün, fe’ilâtün, fe’ûl, fe’ûlün, mefâ’ilün,müstef’ilâtün sözcükleriyle (tef’ileleriyle) bahr denilen aruz kalıpları oluşturmuşlar-dır. Arap aruzunda on dokuz bahr vardır. Her bahr için ayrıca kalıplar türetilir.Arap aruzu çok zengindir. Farslar aruzu Araplardan almış, Farsçanın özelliklerineuydurmuşlardır. Türkler de Farslardan aldıkları Acem aruzunu işleyerek, Türk aru-zunu oluşturmuşlardır. Türk aruzunda bu kalıplardan altı tanesi çok kullanılır.Şeyh Galip kalıp sayısını dokuza çıkarmıştır.
Hece Ölçüsü
Türk şiirinin ulusal ölçüsü hece ölçüsüdür. Hece ölçüsünde dizelerdeki hece sayısı-nın ve duraklarının denkliği yeterlidir. Bu nedenle hece ölçüsüne parmak hesabıda denilir. Türk dilinin yapısına uygun bir ölçüdür.
